షావుకారు జానకి గారి కొన్ని ముఖ్యమైన పాత్రలు

75 ఏళ్ల సినీ ప్రస్థానం, 400కు పైగా సినిమాలలో నటించారు షావుకారు జానకి గారు. అత్యుత్తమ నటన ఏ సినిమాల్లో అని చెప్పటం కష్టం, కానీ నాకు తెలిసిన 10 పాత్రలు, వాటిలోని వైవిధ్యం, వైశిష్ట్యం గురించి చెప్పుకుందాం:

1. సుబ్బులు — షావుకారు — 1950 — వాణిజ్యపరంగా ఆశించిన స్థాయిలో విజయం సాధించలేదు

షావుకారు చిత్రంలోని సుబ్బులు పాత్రతోనే షావుకారు జానకి అనే పేరు ఆమెకు శాశ్వతంగా వచ్చింది. 1950లో ఎల్.వి. ప్రసాద్ దర్శకత్వంలో వచ్చిన ఈ చిత్రం ఆమె తొలి తెలుగు చిత్రం. ఎన్టీఆర్ సరసన సుబ్బులుగా ఆమె పల్లెటూరి అమ్మాయి సహజత్వం, అమాయకత్వం, ఆత్మగౌరవం, కుటుంబ అనుబంధం వంటి భావాలను ఎలాంటి కృత్రిమత లేకుండా వ్యక్తపరిచారు. తొలి చిత్రంలోనే సంభాషణ చెప్పే తీరు, ముఖకవళికలు, భావోద్వేగ సన్నివేశాల్లో చూపిన నియంత్రణ ప్రత్యేకంగా కనిపించాయి. సినిమా వాణిజ్యపరంగా ఆశించిన స్థాయిలో విజయం సాధించకపోయినా, జానకికి మాత్రం అపారమైన గుర్తింపును తెచ్చింది. ఆ చిత్రంలోని షావుకారు అనే పేరే ఆమె పేరులో శాశ్వతంగా కలిసిపోయింది.

2. రాధ — రోజులు మారాయి — 1955 — సిల్వర్ జూబ్లీ విజయం

1955లో తాపీ చాణక్య దర్శకత్వంలో వచ్చిన రోజులు మారాయి గ్రామీణ నేపథ్యంలోని సామాజిక చిత్రం. ఇందులో అక్కినేని నాగేశ్వరరావు సరసన రాధగా షావుకారు జానకి నటించారు. పల్లెటూరి యువతిలో ఉండే అమాయకత్వం, ప్రేమ, కుటుంబ అనుబంధం, మారుతున్న సామాజిక పరిస్థితుల ప్రభావం వంటి అంశాలను ఆమె చాలా సహజంగా మలిచారు. ఈ పాత్రలో ఆమె అందం కంటే వ్యక్తిత్వమే ముందుకు వస్తుంది. భావోద్వేగ సన్నివేశాల్లో ఆమె చూపిన సహజత్వం పాత్రను ప్రేక్షకులకు దగ్గర చేసింది. ఈ చిత్రం 25 వారాలకు పైగా ప్రదర్శించబడి సిల్వర్ జూబ్లీ సాధించింది. జానకి గారి కథానాయికగా వచ్చిన తొలి దశలోనే ఆమెకు లభించిన పెద్ద విజయాలలో ఇది ఒకటి.

3. బుచ్చమ్మ — కన్యాశుల్కం — 1955 — తొలి విడుదలలో సగటు స్పందన, తరువాత క్లాసిక్

గురజాడ అప్పారావు రచించిన కన్యాశుల్కం వంటి మహత్తర సాహిత్య కృతిలో బుచ్చమ్మ పాత్రను పోషించడం ఒక నటికి చాలా కఠినమైన సవాలు. బాల్యవివాహం, వితంతు జీవితం, సామాజిక అసహాయత, కుటుంబ నియంత్రణ వంటి బాధాకరమైన వాస్తవాలను మోసే యువతి బుచ్చమ్మ. షావుకారు జానకి ఈ పాత్రను ఆర్భాటంగా కాకుండా భయం, సంకోచం, బాధ, మౌనం వంటి సూక్ష్మమైన భావాలతో మలిచారు. పాత్రలోని విషాదాన్ని కేవలం ఏడుపుతో చూపకుండా కళ్లలో, స్వరంలో, శరీర భాషలో వ్యక్తపరచడం ఆమె నటనా సామర్థ్యానికి మంచి ఉదాహరణ. తొలి విడుదలలో ఈ చిత్రం పెద్ద వాణిజ్య విజయాన్ని సాధించకపోయినా, తరువాతి పునఃవిడుదలల్లో విశేష ఆదరణ పొందుతూ తెలుగు సినిమా క్లాసిక్‌గా స్థిరపడింది.

4. సరోజ — వద్దంటే డబ్బు — 1954 — తరువాతి కాలంలో గుర్తింపు పొందిన చిత్రం

వద్దంటే డబ్బు షావుకారు జానకి గారి హాస్యనటనా సామర్థ్యాన్ని స్పష్టంగా చూపించిన చిత్రం. 1954లో వచ్చిన ఈ చిత్రంలో సరోజగా ఆమె ఎన్టీఆర్, జమునలతో కలిసి నటించారు. అప్పటి కథానాయిక పాత్రలకు సాధారణంగా ఉండే గంభీరమైన భావోద్వేగాలకు భిన్నంగా, ఈ చిత్రంలో ఆమె చలాకీతనం, హాస్య స్పందన, టైమింగ్ మరియు తేలికైన నటనను ప్రదర్శించారు. ఎదుటి నటుడి సంభాషణకు వెంటనే స్పందించే సహజత్వం ఆమె నటనలో ప్రత్యేకంగా కనిపిస్తుంది. సినిమా తరువాతి కాలంలో ప్రేక్షకులలో మంచి గుర్తింపు పొందింది. జానకి గారు విషాదభరితమైన పాత్రలతో పాటు హాస్యాన్ని కూడా సమర్థంగా పండించగలరని నిరూపించిన ముఖ్యమైన చిత్రం ఇది.

5. రామి — ఏది నిజం — 1956 — విజయవంతమైన చిత్రం

1956లో వచ్చిన ఏది నిజం షావుకారు జానకి గారి ప్రారంభ దశలోని గంభీరమైన నటనకు ఒక మంచి ఉదాహరణ. రామిగా ఆమె కుటుంబం, సంబంధాలు, వ్యక్తిగత భావోద్వేగాలు మరియు సామాజిక పరిస్థితుల మధ్య చిక్కుకున్న స్త్రీని మలిచారు. భావోద్వేగాన్ని అతిగా ప్రదర్శించకుండా ప్రేక్షకుడికి చేరవేయడం ఈ పాత్రలో ఆమె ప్రత్యేకత. ఆమె చూపులో కనిపించే బాధ, సంభాషణలోని నిశ్శబ్దమైన తీవ్రత, పరిస్థితిని అంగీకరించాల్సి వచ్చినప్పుడు కనిపించే అంతర్గత సంఘర్షణ పాత్రకు బలాన్ని ఇచ్చాయి. ఈ చిత్రం జానకి గారి ప్రారంభ దశలోని ముఖ్యమైన చిత్రాలలో ఒకటిగా నిలిచింది. పాత్రకు ఉన్న భావోద్వేగ బరువును తన నటనతో మరింత పెంచడం ఆమె ప్రత్యేకత.

6. నిర్మల — డాక్టర్ చక్రవర్తి — 1964 — ఘన విజయం

1964లో వచ్చిన డాక్టర్ చక్రవర్తి షావుకారు జానకి గారి నటనా ప్రతిభలో అత్యంత ఆసక్తికరమైన కోణాన్ని చూపించిన చిత్రం. అక్కినేని నాగేశ్వరరావు పోషించిన డాక్టర్ చక్రవర్తి జీవితంలో నిర్మల పాత్ర కీలకమైనది. ప్రేమ, అనుమానం, అసంతృప్తి, స్వాధీన భావన, అంతర్గత బాధ వంటి పరస్పర విరుద్ధ భావాలను ఆమె చాలా సూక్ష్మంగా వ్యక్తపరిచారు. పెద్దగా నాటకీయ సంభాషణలు లేకుండానే చిన్న చిన్న హావభావాలతో నిర్మల మనస్తత్వాన్ని ప్రేక్షకులకు అర్థమయ్యేలా చేశారు. ఈ చిత్రం కొడూరి కౌసల్యాదేవి రచించిన చక్రభ్రమణం ఆధారంగా రూపొందింది. జాతీయ స్థాయిలో ఉత్తమ తెలుగు చిత్రంగా గుర్తింపు పొందడంతో పాటు, రాష్ట్ర స్థాయిలో కూడా పురస్కారం అందుకుంది. జానకి గారి పాత్రకు ఈ చిత్రం గొప్ప నటనా గుర్తింపును అందించింది.

7. సరోజ — చరణదాసి — 1956 — వాణిజ్యపరంగా విజయవంతమైన చిత్రం

చరణదాసి చిత్రంలోని సరోజ పాత్ర జానకి గారి భావోద్వేగ నటనలో మరో ముఖ్యమైన మైలురాయి. 1956లో టి. ప్రకాశ్ రావు దర్శకత్వంలో వచ్చిన ఈ చిత్రం రవీంద్రనాథ్ ఠాగూర్ రచించిన నౌకాడుబి ఆధారంగా రూపొందింది. కుటుంబ సంబంధాలు, విధి, విషాదం, మానవ అనుబంధాల మధ్య సాగే కథలో సరోజగా జానకి తన పాత్రకు ప్రత్యేకమైన భావోద్వేగ స్థలాన్ని సృష్టించారు. అంజలీదేవి, ఎన్టీఆర్, అక్కినేని నాగేశ్వరరావు, సావిత్రి వంటి ప్రముఖ నటీనటులతో కూడిన చిత్రంలో కూడా ఆమె నటన ప్రత్యేకంగా నిలిచింది. విషాదాన్ని అతిగా ప్రదర్శించకుండా పరిస్థితుల తీవ్రతను తన ప్రవర్తనలో ప్రతిబింబించడం ఆమె బలం. తెలుగు, తమిళ భాషల్లో రూపొందిన ఈ చిత్రం ప్రేక్షకుల నుంచి మంచి ఆదరణ పొందింది.

8. చిలకమ్మ — సంసారం ఒక చదరంగం — 1987 — సూపర్ హిట్

1987లో వచ్చిన సంసారం ఒక చదరంగం జానకి గారు కథానాయిక స్థాయి నుంచి అత్యున్నత క్యారెక్టర్ నటిగా ఎలా పరిణతి చెందారో చూపించే గొప్ప ఉదాహరణ. చిలకమ్మగా ఆమె కుటుంబంలో పెద్దమనిషి పాత్రను పోషిస్తూ, ఒకవైపు కఠినమైన మాటలు మాట్లాడే స్వభావం, మరోవైపు కుటుంబంపై గాఢమైన మమకారం ఉన్న మహిళగా కనిపించారు. హాస్యం, కోపం, ఆప్యాయత, అనుభవం, కుటుంబ బాధ్యత అన్నీ ఒకే పాత్రలో కలిపి చూపించడం ఆమె నటనా వైవిధ్యానికి నిదర్శనం. చిన్న సన్నివేశాన్నే తన హావభావాలతో గుర్తుండిపోయేలా చేయడం ఆమె ప్రత్యేకత. తమిళంలోని సంసారం అది మిన్సారం ఆధారంగా రూపొందిన ఈ చిత్రం 1987లో ఘన విజయం సాధించింది. ఈ పాత్ర ఆమెకు తరువాతి తరంలోనూ బలమైన గుర్తింపును కొనసాగించింది.

9. జానకి — అక్కా చెల్లెలు — 1970 — వాణిజ్య విజయం

1970లో వచ్చిన అక్కా చెల్లెలు చిత్రంలోని జానకి పాత్ర షావుకారు జానకి గారి మరో విభిన్నమైన కోణాన్ని చూపిస్తుంది. అక్కినేని నాగేశ్వరరావుతో జోడీగా నటించిన ఈ పాత్రలో భార్యగా ఉండే ఆత్మీయతతో పాటు చలాకీతనం, హాస్యభావం, కుటుంబ అనుబంధం కనిపిస్తాయి. ఈ పాత్రకు ప్రత్యేక గుర్తింపు తెచ్చింది పాండవులు పాండవులు తుమ్మెద పాట. ఆ పాటలో ఆమె చూపించిన హావభావాలు, నృత్యం, చురుకుదనం ఆమె కేవలం భావోద్వేగ పాత్రల్లోనే కాకుండా ఉత్సాహభరితమైన పాత్రల్లోనూ సమర్థురాలని చూపించాయి. అక్కినేని నాగేశ్వరరావు వంటి అగ్ర కథానాయకుడి సరసన ఆమె స్క్రీన్ ప్రెజెన్స్ ఏమాత్రం తగ్గకపోవడం ఈ పాత్ర ప్రత్యేకత. చిత్రం వాణిజ్యపరంగా విజయవంతమైన చిత్రంగా గుర్తించబడింది.

10. తాయారమ్మ — తాయారమ్మ బంగారయ్య — 1979 — వాణిజ్య విజయం

1979లో వచ్చిన తాయారమ్మ బంగారయ్యలో తాయారమ్మ పాత్ర షావుకారు జానకి గారి పరిపక్వ నటనా దశలో అత్యంత బలమైన పాత్రలలో ఒకటి. కైకాల సత్యనారాయణ పోషించిన బంగారయ్యకు జోడీగా తాయారమ్మగా ఆమె కుటుంబ జీవితంలోని అనుబంధం, చిన్న చిన్న తగాదాలు, హాస్యం, ఆప్యాయత, పట్టుదల వంటి భావాలను అద్భుతంగా కలిపారు. పాత్రను కేవలం భార్యగా కాకుండా తన స్వంత వ్యక్తిత్వం, అభిప్రాయాలు ఉన్న మహిళగా మలచడం ఆమె నటనలోని గొప్పతనం. మాటల్లోని చురుకుదనం, గ్రామీణ కుటుంబ వాతావరణానికి సరిపోయే శరీర భాష, హాస్య సన్నివేశాల్లో సహజమైన టైమింగ్ ఈ పాత్రను ప్రత్యేకంగా నిలబెట్టాయి. 1979 జనవరి 12న విడుదలైన ఈ చిత్రం వాణిజ్యపరంగా విజయవంతమైంది. తరువాత తమిళంలో, హిందీలో కూడా పునర్నిర్మించబడింది.

ఇవన్నీ కాకుండా, నాకు నచ్చిన మరో అద్భుతమైన పాత్ర తమిళంలో ఆవిడ నటించిన చిత్రం ఇరు కోడుగళ్. అందులో కలెక్టర్ జానకిగా అద్భుతంగా నటించారు, ఈ చిత్రానికి జాతీయ స్థాయిలో ఉత్తమ తమిళ చిత్రం పురస్కారం పొందగా, జానకి గారు తమిళనాడు ప్రభుత్వం వారి ఉత్తమ నటి అవార్డు పొందారు. ఈ చిత్రాన్ని తెలుగులోకి కలెక్టర్ జానకి అనే పేరుతో అనువదించారు, ఈ పాత్రలో జన్మున గారు నటించారు. కలెక్టరుగా దర్పం, భార్యగా నలిగిపోయే మనసు కలిగిన స్త్రీ...రెండు కోణాలనూ అత్యద్భుతంగా పండించి చిత్రానికి అద్భుత విజయం తెచ్చి పెట్టారు.

ఈ పాత్రలను కలిపి చూస్తే షావుకారు జానకి గారి నటనా ప్రస్థానంలోని విభిన్న దశలు స్పష్టంగా కనిపిస్తాయి. సుబ్బులు, రాధ, బుచ్చమ్మ వంటి పాత్రలు ఆమె తొలి దశలోని సహజమైన కథానాయికను చూపిస్తే, రామి, నిర్మల, సరోజ వంటి పాత్రలు ఆమె భావోద్వేగ పరిధిని చూపిస్తాయి. అక్కా చెల్లెలులోని జానకి ఆమె చలాకీతనాన్ని, తాయారమ్మలో కుటుంబ హాస్యాన్ని, చిలకమ్మలో పరిపక్వ క్యారెక్టర్ నటనను చూపించారు. ఈ పాత్రలు కేవలం ఆమె ప్రసిద్ధ చిత్రాల జాబితా కాదు. ఒక నటిగా షావుకారు జానకి ఎలా ఎదిగారు, పాత్ర స్వభావం మారిన ప్రతిసారీ తన నటనా శైలిని ఎలా మార్చుకున్నారు, ఏడున్నర దశాబ్దాల ప్రయాణంలో ఎందుకు ప్రత్యేకమైన నటిగా నిలిచారు అనేది చూపించే కొన్ని వైవిధ్యమైన మైలురాళ్లు.