5, నవంబర్ 2026, గురువారం

పతికి మంగళ హారతిరే - త్యాగరాజస్వామి కృతి


పతికి మంగళ హారతిరే భామలార నేడు సాకేత

మతికి సొంపు కలుగ జేయు సద్గుణ తతికి మానవతి సీతా

కామాది రిపు విదారికి హరికి సామాది నిగమచారికి సూర్య
సోమాక్షునికి త్యాగరాజ ప్రేమావతారునికి కోసల

ఓ స్త్రీలారా! నేడు సాకేతపురానికి ప్రభువైన శ్రీరామచంద్రునికి మంగళహారతులు ఇవ్వండి! మనస్సుకు ఆనందాన్ని కలిగించే సద్గుణ సమూహము కలిగినవానికి, మానవతియైన సీతాదేవికి పతియైనవానికి మంగళహారతులు ఇవ్వండి! కామము మొదలైన అరిషడ్వర్గములను నశింపజేసేవానికి, సమస్త పాపములను హరించే శ్రీహరికి మంగళహారతులు ఇవ్వండి! సామవేదము మొదలైన వేదములచే ప్రతిపాదింపబడే పరమాత్మునికి, సూర్యచంద్రులను తన నేత్రములుగా కలిగిన విశ్వరూపునికి, త్యాగరాజస్వామి ప్రేమకు అవతారమై వెలసిన కోసలదేశాధీశుడైన శ్రీరామచంద్రునికి మంగళహారతులు ఇవ్వండి!

ఆరభి రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ త్యాగరాజస్వామి కృతిని సౌమ్య గారు ఆలపించారు.  

జయ మంగళం నిత్య శుభమంగళం (మోహన రాగం) - త్యాగరాజస్వామి కృతి


జయ మంగళం నిత్య శుభమంగళం

మంగళం మంగళం మా రామచంద్రునకు
మంగళం మంగళం మాధవునకు

నిజ దాస పాలునకు నిత్య స్వరుపునకు
అజ రుద్ర వినుతునకు నగధరునకు 

నిత్య మై సత్యమై నిర్మలంబైన యా
దిత్య కుల తిలకునకు ధీరునకు

రాజాధిరాజునకు రవికోటి తేజునకు
త్యాగరాజ నుతునకు రామరత్నమునకు  

మా శ్రీరామచంద్రునికి జయమంగళం! నిత్య శుభమంగళం! శ్రీమహాలక్ష్మికి పతియైన మాధవునికి మంగళం! తనను నిజమైన భక్తితో సేవించే దాసులను రక్షించేవానికి, ఆద్యంతములు లేని నిత్యస్వరూపునికి మంగళం! బ్రహ్మదేవుడు, రుద్రుడు స్తుతించేవానికి, గోవర్ధన పర్వతాన్ని ధరించినవానికి మంగళం! నిత్యమైనవానికి, సత్యస్వరూపుడైనవానికి, సమస్త దోషములకు అతీతమైన నిర్మలస్వరూపునికి మంగళం! సూర్యవంశానికి తిలకమై వెలసినవానికి, అసమానమైన ధైర్యపరాక్రమాలు కలిగిన ధీరునికి మంగళం! రాజులందరికీ రాజైన రాజాధిరాజునికి, కోటి సూర్యులతో సమానమైన దివ్యతేజస్సుతో ప్రకాశించేవానికి మంగళం! త్యాగరాజస్వామిచే స్తుతింపబడేవానికి, అమూల్యమైన రత్నము వంటి శ్రీరామునికి జయమంగళం! నిత్య శుభమంగళం!  

మోహన రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ త్యాగరాజస్వామి కృతిని మంగళంపల్లి బాలమురాళీకృష్ణ గారు ఆలపించారు.  

జయమంగళం నిత్య శుభమంగళం (నాదనామక్రియ రాగం) - త్యాగరాజస్వామి కృతి


జయమంగళం నిత్య శుభమంగళం

మంగళం అవనిసుతానాథునికి మంగళం అరవిందాక్షునికి
మంగళం అద్భుతచారిత్రునికి మంగళం ఆదిదేవునికి

సుందరవదనునికి సుదేహునికి బృందారకగణవంద్యునికి
మందరధరునికి మన మాధవునికి శుభఫలదునికి

ఇనకులమున వెలసిన రామునికి జనకవచనపరిపాలునికి
మనసిజకోటిలావణ్యునికి కనకసింహాసననిలయునికి

మందానిలభోజశయనునికి మందాకినీ వర జనకునికి
మందజనకశతసంకాశునికి మందార రూపునికి హరికి

ఇంద్రాద్యష్టదిగీశనుతునికి చంద్రాదిత్య సునయనునికి
గజేంద్రుని సంరక్షించిన రామ చంద్రునికి జగద్రూపునికి

రాజశేఖరప్రియునికి మౌని రాజరాజపూజితునికి త్యాగ-
రాజ వినుతునికి వర గజరాజాది భక్త వరదునికి

శ్రీరామచంద్రునికి జయమంగళం! నిత్య శుభమంగళం! భూదేవి పుత్రికయైన సీతాదేవికి నాథుడైన శ్రీరామునికి మంగళం! కమలములవంటి కన్నులు కలిగిన వానికి మంగళం! అద్భుతమైన చరిత్ర కలిగినవానికి మంగళం! సమస్త సృష్టికి ఆదికారణమైన ఆదిదేవునికి మంగళం! సుందరమైన ముఖము కలిగినవానికి, దివ్యమైన దేహము కలిగినవానికి, దేవతాగణములచే వందింపబడేవానికి మంగళం! మందర పర్వతాన్ని ధరించినవానికి, మన మాధవునికి, శుభఫలములను ప్రసాదించేవానికి మంగళం! సూర్యవంశములో అవతరించిన శ్రీరామునికి, తండ్రియైన దశరథుని మాటను నిలబెట్టినవానికి, కోటిమంది మన్మథుల సౌందర్యాన్ని మించిన లావణ్యము కలిగినవానికి, బంగారు సింహాసనముపై ఆసీనుడైనవానికి మంగళం! మందగమనముతో వీచే గాలిని ఆహారంగా స్వీకరించే ఆదిశేషునిపై శయనించేవానికి, పవిత్ర గంగానదికి జన్మనిచ్చినవానికి, వందలాది మన్మథుల కాంతితో ప్రకాశించేవానికి, మందార పుష్పమువంటి సుందర స్వరూపము కలిగిన శ్రీహరికి మంగళం! ఇంద్రుడు మొదలైన అష్టదిక్పాలకులచే స్తుతింపబడేవానికి, చంద్రసూర్యులను నేత్రములుగా కలిగినవానికి, గజేంద్రుని ఆపదనుండి రక్షించిన శ్రీరామచంద్రునికి, సమస్త జగత్తునే తన స్వరూపంగా కలిగినవానికి మంగళం! చంద్రశేఖరుడైన పరమశివునికి ప్రియమైనవానికి, మునిశ్రేష్ఠులచే, మహారాజులచే పూజింపబడేవానికి, త్యాగరాజస్వామిచే స్తుతింపబడేవానికి, గజేంద్రుడు మొదలైన భక్తులకు కోరిన వరములను ప్రసాదించేవానికి నిత్య జయమంగళం! శుభమంగళం!

నాదనామక్రియ రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ త్యాగరాజస్వామి కృతిని మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ గారి పర్యవేక్షణలో గాయనీగాయకులు బృందగానంగా ఆలపించారు. 

మా రామచంద్రునికి జయ మంగళం - త్యాగరాజస్వామి కృతి



మా రామచంద్రునికి జయ మంగళం
ఘోరభవనీరనిధితారకునికి మంగళం 

మారుని కన్న రాజకుమారునికి మంగళం
మారు లేని హరికి ముమ్మారు జయ మంగళం

బాహులేయాప్తునికి సుబాహు వైరికి మంగళం
బాహుజశూరుడాజానుబాహునికి మంగళం

బృందావన స్థిత మౌని బృందావనునికి మంగళం
బృందాలోలునికి పాలిత బృందారకునికి మంగళం

రాజవేషునికి రాజరాజార్చితునికి మంగళం
రాజధరుడగు త్యాగరాజనుతునికి మంగళం 

మా రామచంద్రునికి జయమంగళం! భయంకరమైన సంసారమనే మహాసముద్రాన్ని దాటించి తరింపజేసేవానికి మంగళం! మన్మథుని తండ్రి శ్రీహరి అవతారమైన వానికి, రాజకుమారుడైన శ్రీరామునికి మంగళం! సాటి లేని శ్రీహరికి మూడుమార్లు జయమంగళం! కుమారస్వామికి ప్రియమైనవాడైన నారాయణునికి, సుబాహు అనే రాక్షసుని శత్రువైనవానికి మంగళం! క్షత్రియవీరుడైన, మోకాళ్ల వరకు పొడవైన బాహువులు కలిగిన వానికి మంగళం! బృందావనంలో నివసించే మునుల సమూహానికి ఆనందాన్ని కలిగించే కృష్ణునికి మంగళం! లక్ష్మీదేవి రూపమైన తులసీదేవి పట్ల ప్రీతి కలిగినవానికి, దేవతాసమూహాన్ని రక్షించేవానికి మంగళం! రాజవేషధారియైనవానికి, మహారాజులచే పూజింపబడేవానికి మంగళం! చంద్రుని ధరించిన పరమశివునిచే ఆరాధింపబడేవానికి, త్యాగరాజస్వామిచే స్తుతింపబడేవానికి మంగళం!  

కేదారగౌళ రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ కృతిని మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ గారి పర్యవేక్షణలో గాయనీగాయకులు బృందగానంగా ఆలపించారు.    

జానకీ నాయక నీకు జయ మంగళం - త్యాగరాజస్వామి కృతి



జానకీ నాయక నీకు జయ మంగళం నృప
సూను సుందరమునకు శుభ మంగళం హరే

ఫాలమునకు నీదు కపోలమునకు మంగళం
నీల వర్ణ నీ పలు వజ్రాలమునకు మంగళం

యౌవనమునకు చిరు నవ్వునకు మంగళం
దువ్వినయలకల మీది పువ్వులకు మంగళం

మాటలకు రత్నాల కిరీటమునకు మంగళం
నాటక సూత్ర ధార నీ తేట కండ్లకు మంగళం

బాణమునకు కుసుమ బాణ జనక మంగళం
జాణ తనమునకు లోక త్రాణమునకు మంగళం 

ఉంగరమునకు నీ దృష్టాంగమునకు మంగళం
పొంగుచు పదములనుండు గంగకును మంగళం

నీ గుణ జాలమునకు నిత్య శుభ మంగళం
నాగ శయన పాలిత త్యాగరాజ మంగళం

సీతాదేవికి పతియైన శ్రీరామా! నీకు జయమంగళం! రాజకుమారుడవైన సుందరరామా! నీకు శుభమంగళం! హరియైన నీకు మంగళం! నీ నుదుటికి, నీ చెక్కిళ్లకు మంగళం! నల్లని మేఘముల వంటి వర్ణము కలము నీకు, నీ పలువరుసలోని వజ్రాలవంటి దంతాలకు మంగళం! నీ యౌవన సౌందర్యానికి, నీ చిరునవ్వుకు మంగళం! చక్కగా దువ్విన నీ ముంగురులలో అలంకరించిన పువ్వులకు మంగళం! నీ మధురమైన మాటలకు, నీ రత్నఖచిత కిరీటానికి మంగళం! జగన్నాటక సూత్రధారుడవైన నీ తేటయైన కన్నులకు మంగళం! నీ బాణానికి మంగళం! మన్మథుని జనకుడవైన నీకు మంగళం! నీ చతురతకు, లోకరక్షణకు మంగళం! నీ వేలికి అలంకరించిన ఉంగరానికి, నీ దివ్యమైన శరీరాంగములకు మంగళం! నీ పాదముల నుండి ఉద్భవించి ప్రవహించే గంగానదికి మంగళం! నీ అనంతమైన సద్గుణ సమూహానికి నిత్య శుభమంగళం! ఆదిశేషునిపై శయనించేవాడవైన నీకు, త్యాగరాజుని పాలించేవాడవైన నీకు మంగళం!    

ధన్యాసి రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ త్యాగరాజస్వామి కృతిని మంగళంపల్లి బాలమురళీకృష్ణ గారి పర్యవేక్షణలో బృందగానంగా గాయనీగాయకులు ఆలపించారు. 

4, నవంబర్ 2026, బుధవారం

మా కులమునకిహపరమొసగిన - త్యాగరాజస్వామి కృతి


మా కులమునకిహపరమొసగిన నీకు మంగళం శుభమంగళం

మాకుల బ్రోచిన మదనజనక నీకు మంగళం శుభమంగళం 

మదగజగమన మానిత సద్గుణ నీకు మంగళం శుభమంగళం
మదమోహరహిత మంజులరూపధర నీకు మంగళం శుభమంగళం

మనసిజవైరి మానససదన నీకు మంగళం శుభమంగళం
మనవిని విని మమ్మేలుకొన్న నీకు మంగళం శుభమంగళం

మా మనసున నెలకొన్న కృష్ణ నీకు మంగళం శుభమంగళం
మా మనోహర పాలిత త్యాగరాజ నీకు మంగళం శుభమంగళం  

ఓ శ్రీకృష్ణా! మా వంశానికి ఇహలోక సుఖసంతోషాలతోపాటు పరలోక శ్రేయస్సును కూడా ప్రసాదించిన నీకు మంగళములు, శుభమంగళములు! మా కులాన్ని రక్షించినవాడవు, మన్మథునికి తండ్రివైనవాడవు అయిన నీకు మంగళములు! మదించిన ఏనుగువలె గంభీరమైన, మనోహరమైన నడక కలవాడవు, సజ్జనులచే గౌరవించబడే సద్గుణసంపన్నుడవు అయిన నీకు మంగళములు! గర్వము, మోహము వంటి దుర్గుణాలకు అతీతుడవై, అత్యంత సుందరమైన దివ్యరూపాన్ని ధరించిన నీకు శుభమంగళములు! మన్మథుని శత్రువైన పరమశివుని హృదయంలో నిత్యమూ నివసించేవాడవు, మా ప్రార్థనలను ఆలకించి మమ్మల్ని ఆదరించి రక్షించినవాడవూ అయిన నీకు మంగళములు! మా హృదయాలలో శాశ్వతంగా కొలువై ఉన్న ఓ శ్రీకృష్ణా! మా మనసులను ఆకర్షించి ఆనందింపజేసేవాడవు, నీ భక్తుడైన త్యాగరాజస్వామిని అనుగ్రహించి పరిరక్షించేవాడవు అయిన నీకు సర్వశుభమంగళములు కలుగుగాక! 

సురటి రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ త్యాగరాజస్వామి కృతి నౌకాచరిత్రంలోనిది. దీనిని దుడ్డు రాధిక గారు ఆలపించారు. 

పతికి హారతీరే - త్యాగరాజస్వామి కృతి


పతికి హారతీరే సీతా

అతి మృదుతర సత్వభాషణునికి అఖిలాండనాథునికి సీతా

బంగరు రంగు భుజంగుని పైని చెలంగుచును మరకతాంగుడు మెరుపు
తెరంగున మెరయు తనయంగనతో పలుకంగ జూచియుప్పొంగుచు సీతా

అక్కరతోనిరు ప్రక్కల నిలిచి తళుక్కని మెరయగ చక్కని మోమున
చుక్కల రాయని మక్కువతో సరి ముక్కెర కదలగ గ్రక్కున సీతా

రాజ విభాకర రాజ ధరామర రాజ శుకాజ విరాజులు జూడగ
రాజమానమగు గాజులు ఘల్లన రాజిత త్యాగరాజ నుతునికి శ్రీ 

భావం:

ఓ భక్తులారా! సీతాదేవి పతి అయిన శ్రీరామచంద్రునికి మంగళహారతులు సమర్పించండి! అత్యంత మృదువుగా, సాత్వికంగా, మధురంగా మాట్లాడే స్వభావం కలవాడు, సమస్త బ్రహ్మాండాలకు అధిపతీ అయిన శ్రీరామునికి హారతులు ఇవ్వండి! బంగారు వర్ణంతో ప్రకాశించే ఆదిశేషునిపై సుందరంగా విరాజిల్లుతూ, మరకతమణివంటి శ్యామల దేహకాంతితో మెరిసిపోయే శ్రీరాముడు, మెరుపుతీగవంటి సౌందర్యంతో ప్రకాశించే తన ప్రియసతి సీతాదేవితో మధురంగా సంభాషిస్తూ, ఆమెను ప్రేమగా చూస్తూ ఆనందంతో ఉప్పొంగిపోతున్నాడు. అటువంటి సీతాపతికి మంగళహారతులు సమర్పించండి! తనపై అపారమైన ప్రేమానురాగాలతో ఇరువైపులా నిలిచినవారి మధ్య, తళుక్కున మెరిసే సుందరమైన ముఖంతో, చంద్రునివంటి కాంతితో వెలుగొందుతున్న శ్రీరామునికి, సీతాదేవి ప్రేమతో ఆయనను చూస్తుండగా ఆమె ముక్కెర సుతారంగా కదులుతున్న ఆ మనోహరమైన దృశ్యాన్ని దర్శిస్తూ హారతులు ఇవ్వండి! రాజులలో శ్రేష్ఠులైనవారు, సూర్యచంద్రులు, భూసురులైన బ్రాహ్మణోత్తములు, శుకమహర్షి, బ్రహ్మదేవుడు మొదలైన మహనీయులు ఆ దివ్యదృశ్యాన్ని దర్శిస్తుండగా, హారతులు సమర్పించే భక్తుల చేతులకు ధరించిన అందమైన గాజులు ఘల్లుఘల్లుమని మ్రోగుతుండగా, మహిమాన్వితుడు, త్యాగరాజస్వామిచే స్తుతింపబడినవాడు అయిన శ్రీరామచంద్రునికి మంగళహారతులు సమర్పించండి! 

సురటి రాగంలో స్వరపరచబడిన ఈ త్యాగరాజస్వామి కృతిని మహారాజపురం సంతానం గారు ఆలపించారు. 

పతికి మంగళ హారతిరే - త్యాగరాజస్వామి కృతి

పతికి మంగళ హారతిరే భామలార నేడు సాకేత మతికి సొంపు కలుగ జేయు సద్గుణ తతికి మానవతి సీతా కామాది రిపు విదారికి హరికి సామాది నిగమచారికి సూర్య సోమాక...