ఆంధ్రప్రదేశ్లోని గుంటూరు జిల్లాలో పొన్నూరు పట్టణానికి సమీపంలో, గుంటూరు చీరాల ప్రధాన రహదారిపై వెలసిన శ్రీ వీరాంజనేయస్వామి ఆలయం ప్రసిద్ధ హనుమత్ క్షేత్రాలలో ఒకటి. గుంటూరు నగరానికి సుమారు 30 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న ఈ ఆలయ సముదాయం శైవ, వైష్ణవ, హనుమత్ ఆరాధనల సమన్వయానికి ప్రత్యేక ఉదాహరణగా నిలుస్తుంది. విశాలమైన ప్రాంగణంలో భారీ ఏకశిలా ఆంజనేయస్వామి, గరుత్మంతుడు మరియు అనేక ఇతర దేవతా సన్నిధులు ఉండటం ఈ క్షేత్రానికి ప్రత్యేక గుర్తింపును ఇచ్చింది. గుంటూరు జిల్లా అధికారిక సమాచారంలో కూడా పొన్నూరులోని ఆంజనేయస్వామి మరియు గరుత్మంతుని భారీ విగ్రహాలను ఈ ప్రాంతంలోని ముఖ్యమైన దర్శనీయ విశేషాలుగా పేర్కొంటారు.
ఈ ఆలయ సముదాయం అభివృద్ధిలో శ్రీ కోట జగన్నాథస్వామి ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించారు. వివిధ గ్రామాల నుంచి భక్తుల విరాళాలను సేకరించి ఆలయాలను నిర్మించడంతో పాటు, ఆలయ నిర్వహణకు విస్తారమైన భూములను సమకూర్చినట్లు క్షేత్ర చరిత్ర చెబుతుంది. మొదటగా 1938లో శ్రీ సహస్రలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం నిర్మించబడింది. తరువాతి దశల్లో ఇతర ఆలయాలు ఏర్పడ్డాయి. 1969లో శ్రీ వీరాంజనేయస్వామి మరియు శ్రీ గరుత్మంతుని విగ్రహాలకు ప్రతిష్ఠా కార్యక్రమాలు నిర్వహించబడ్డాయి. ఈ విధంగా చిన్న శైవ సన్నిధి క్రమంగా అనేక దైవసన్నిధులతో కూడిన విశాలమైన ఆధ్యాత్మిక సముదాయంగా అభివృద్ధి చెందింది.
ఆలయంలోని ప్రధాన ఆకర్షణ 24 అడుగుల ఎత్తు, 12 అడుగుల వెడల్పు కలిగిన ఏకశిలా నల్ల గ్రానైట్ శ్రీ వీరాంజనేయస్వామి విగ్రహం. ఒకే రాతి నుంచి చెక్కబడిన ఈ మహత్తరమైన రూపం భక్తులకు ఎంతో గంభీరంగా దర్శనమిస్తుంది. స్వామివారి ఎదురుగా సుమారు 29 అడుగుల ఎత్తైన ఏకశిలా గరుత్మంతుని విగ్రహం ఉంది. ఆంజనేయస్వామి మరియు గరుత్మంతుడు ఒకరినొకరు ఎదుర్కొంటూ ఉండటం ఈ ఆలయ సముదాయంలోని అత్యంత అరుదైన విశేషాలలో ఒకటి. రెండు విగ్రహాల భారీ పరిమాణం, శిల్పనైపుణ్యం మరియు నల్లరాతి నిర్మాణం పొన్నూరు ఆలయానికి ప్రత్యేకమైన గుర్తింపును ఇచ్చాయి.
ఆలయ నిర్మాణంలో ద్రావిడ శైలికి చెందిన లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. ప్రధాన ప్రవేశద్వారానికి ఐదు అంతస్తుల రాజగోపురం ఉండగా, పశ్చిమాభిముఖంగా రెండు గాలి గోపురాలు ఉన్నాయి. సుమారు 42 అడుగుల ఎత్తైన ఏకశిలా ధ్వజస్తంభం ఆలయ ప్రాంగణానికి గంభీరతను అందిస్తుంది. గోడలపై పురాణగాథలకు సంబంధించిన చిత్రాలు, మండపాలలోని రాతి నిర్మాణాలు మరియు విశాలమైన ప్రాకారం ఆలయ వాస్తు వైభవాన్ని తెలియజేస్తాయి. దాదాపు ఆరు ఎకరాల విస్తీర్ణంలో విస్తరించిన ఈ సముదాయంలో అనేక ఆలయాలు ఒకదానితో మరొకటి అనుసంధానమై ఉండటం కూడా విశిష్టత.
వీరాంజనేయస్వామి ఆలయ ప్రాంగణంలో శ్రీ సహస్రలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం, శ్రీ గరుత్మంతుని ఆలయం, శ్రీ కాలభైరవస్వామి ఆలయం, శ్రీ స్వర్ణ వేంకటేశ్వరస్వామి ఆలయం మరియు శ్రీ దశావతారమూర్తుల ఆలయం ప్రధాన ఉపసన్నిధులుగా ఉన్నాయి. సహస్రలింగేశ్వరస్వామి సన్నిధిలో పార్వతీదేవి, షణ్ముఖస్వామి, వీరభద్రస్వామి మరియు విఘ్నేశ్వరస్వామి సన్నిధులు కూడా ఉన్నాయి. దశావతారాల ఆలయంలో శ్రీమహావిష్ణువు అవతారాలను ఆరాధించే సంప్రదాయం ఉంది. ఈ విధంగా ఒకే ప్రాంగణంలో శివుడు, పార్వతీదేవి, గణపతి, షణ్ముఖుడు, వీరభద్రుడు, కాలభైరవుడు, మహావిష్ణువు, దశావతారాలు, వేంకటేశ్వరుడు, గరుత్మంతుడు మరియు ఆంజనేయస్వామి సన్నిధులు ఉండటం ఈ క్షేత్రాన్ని సమగ్ర దేవాలయ సముదాయంగా నిలబెట్టింది.
సహస్రలింగేశ్వరస్వామి ఆలయం ఈ సముదాయంలోని మరో ముఖ్యమైన ఆధ్యాత్మిక కేంద్రం. సహస్రలింగం అనే పేరుకు అనుగుణంగా అనేక శివలింగాల సమాహారం ఈ సన్నిధికి ప్రత్యేకతను ఇస్తుంది. శ్రీ పార్వతీదేవి, శ్రీ షణ్ముఖస్వామి, శ్రీ వీరభద్రస్వామి మరియు శ్రీ విఘ్నేశ్వరస్వామి సన్నిధులతో కూడిన ఈ ఆలయం శైవ ఆరాధనకు ప్రధాన కేంద్రంగా ఉంది. శ్రీ కాలభైరవస్వామిని క్షేత్రపాలకుడిగా భావిస్తారు. సహస్రలింగేశ్వరస్వామి మరియు కాలభైరవస్వామి ఆలయాలలో శైవ ఆగమ పద్ధతిలో పూజలు జరుగుతాయి.
వీరాంజనేయస్వామి, గరుత్మంతుడు, దశావతారమూర్తులు మరియు స్వర్ణ వేంకటేశ్వరస్వామి సన్నిధులలో వైఖానస ఆగమ సంప్రదాయానికి అనుగుణంగా పూజలు నిర్వహించడం ఈ క్షేత్రంలోని మరో విశేషం. నిత్యపూజలు, అభిషేకాలు, అలంకరణలు, అర్చనలు, నైవేద్యాలు మరియు హారతులు నియమబద్ధంగా జరుగుతాయి. ఆంజనేయస్వామికి ప్రత్యేక అభిషేకాలు, అర్చనలు మరియు హనుమత్ పారాయణాలు నిర్వహిస్తారు. శివసన్నిధులలో రుద్రాభిషేకం, బిల్వార్చన మరియు ఇతర శైవ పూజలు జరుగుతాయి.
పొన్నూరు ఆంజనేయస్వామి ఆలయంలో భక్తులు స్వామివారి చుట్టూ పదకొండు ప్రదక్షిణలు చేసి తమ కోరికలను నివేదించడం ఒక ప్రసిద్ధ స్థానిక ఆచారం. తమ మనోరథాలు నెరవేరాలని విశ్వాసంతో భక్తులు ఈ ప్రదక్షిణలను సంకల్పంగా నిర్వహిస్తారు. హనుమంతుని భక్తి, ధైర్యం, శక్తి మరియు కార్యసిద్ధికి ప్రతీకగా భావించి విద్య, ఉద్యోగం, ఆరోగ్యం, కుటుంబసౌఖ్యం మరియు జీవితంలోని ఆటంకాలు తొలగాలని భక్తులు ప్రార్థిస్తారు. హనుమాన్ జయంతి సందర్భంగా ప్రత్యేక పూజలు, అభిషేకాలు మరియు ఉత్సవాలు నిర్వహించడం వల్ల ఆలయం మరింత భక్తిశ్రద్ధలతో కళకళలాడుతుంది.
ఈ క్షేత్రంలోని మరో అరుదైన విశేషం పంచ అఖండ జ్యోతులు. పంచభూతాలకు ప్రతీకలుగా భావించే అగ్ని, జల, వాయు, ఆకాశ మరియు పృథ్వీ జ్యోతులను ఆలయ సముదాయంలోని వివిధ సన్నిధుల ఎదురుగా వెలిగించే సంప్రదాయం ఉంది. ఈ జ్యోతులను నిరంతరం వెలిగించడం ద్వారా పంచభూతాల సమతుల్యత, ప్రజల క్షేమం మరియు లోకశాంతిని కోరుకుంటారు. ఆవు నెయ్యితో ఈ దీపాలను నిరంతరం నిర్వహించడం ఈ సంప్రదాయంలో ముఖ్యమైన భాగం. పొన్నూరు క్షేత్రంలో భక్తి, శైవ సంప్రదాయం, వైష్ణవ ఆరాధన మరియు పంచభూత తత్త్వం ఒకే ప్రాంగణంలో కలిసిన తీరు దీనికి ప్రత్యేకమైన ఆధ్యాత్మిక స్వరూపాన్ని అందిస్తుంది.
పొన్నూరుకు రహదారి మరియు రైలుమార్గాల ద్వారా సులభంగా చేరుకోవచ్చు. గుంటూరు నుంచి సుమారు 30 కిలోమీటర్ల దూరంలో గుంటూరు చీరాల రహదారిపై ఈ క్షేత్రం ఉంది. బాపట్ల, చీరాల, గుంటూరు మరియు తెనాలి ప్రాంతాల నుంచి రహదారి మార్గంలో పొన్నూరుకు చేరుకోవచ్చు. పొన్నూరు రైల్వే స్టేషన్ నుంచి స్థానిక రవాణా ద్వారా ఆలయ సముదాయానికి చేరుకోవచ్చు. ఒకే యాత్రలో వీరాంజనేయస్వామి, గరుత్మంతుడు, సహస్రలింగేశ్వరుడు, కాలభైరవుడు, స్వర్ణ వేంకటేశ్వరుడు మరియు దశావతారమూర్తులను దర్శించుకునే అవకాశం ఉండటం ఈ క్షేత్ర యాత్రకు ప్రత్యేకమైన విలువను ఇస్తుంది.
పొన్నూరు శ్రీ వీరాంజనేయస్వామి ఆలయం భారీ ఏకశిలా ఆంజనేయ విగ్రహం వల్ల మాత్రమే ప్రసిద్ధి చెందలేదు. సహస్రలింగేశ్వరస్వామి నుంచి కాలభైరవుడు, స్వర్ణ వేంకటేశ్వరుడు, దశావతారమూర్తులు, గరుత్మంతుడు మరియు అనేక ఉపదేవతల వరకు విస్తరించిన ఆరాధనా సంప్రదాయం ఈ క్షేత్రాన్ని ప్రత్యేకంగా నిలబెట్టింది. శైవం, వైష్ణవం మరియు హనుమత్ ఆరాధనలు పరస్పరం సమన్వయంతో కొనసాగుతున్న ఈ ఆలయ సముదాయం గుంటూరు ప్రాంతంలోని ముఖ్యమైన ఆధ్యాత్మిక వారసత్వ క్షేత్రాలలో ఒకటిగా నేటికీ భక్తులను ఆకర్షిస్తోంది.
కామెంట్లు లేవు:
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి