29, ఆగస్టు 2026, శనివారం

పి. సుశీల – తెలుగు సినీప్రపంచంలో మాధుర్యానికి చిరునామా - భాగం 1

పులపాక సుశీల తెలుగు సినీ సంగీత చరిత్రలో ఒక ప్రత్యేకమైన అధ్యాయం. 1935 నవంబర్ 13న విజయనగరంలో సంగీతాభిరుచి ఉన్న కుటుంబంలో జన్మించిన ఆమెకు చిన్ననాటి నుంచే సంగీతంపై ఆసక్తి పెరిగింది. ఆమె తండ్రి పులపాక ముకుందరావు న్యాయవాది. కుమార్తెలోని సంగీత ప్రతిభను గుర్తించిన ఆయన ఆమెకు శాస్త్రీయ సంగీత శిక్షణ ఇప్పించారు. విజయనగరం మహారాజా సంగీత కళాశాలలో ఆమె సంగీతాన్ని అభ్యసించారు. ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు వంటి మహనీయుల సంగీత వాతావరణం కూడా ఆమెపై ప్రభావం చూపింది. అనంతరం మద్రాసులో సంగీత విద్యను కొనసాగించారు. ఆకాశవాణిలో పాడుతున్న సమయంలో సంగీత దర్శకుడు పెండ్యాల నాగేశ్వరరావు ఆమె ప్రతిభను గుర్తించారు. 1950ల ప్రారంభంలో పెట్ర తాయ్ అనే తమిళ చిత్రం ద్వారా సినీ గానప్రస్థానంలో అడుగుపెట్టిన ఆమె, దాని తెలుగు రూపమైన కన్నతల్లిలో కూడా పాడారు. అతి త్వరలోనే దక్షిణ భారత సినీ సంగీతంలో తనకంటూ ప్రత్యేకమైన స్థానం సంపాదించారు. వివాహం అనంతరం ఆమె భర్త డాక్టర్ మోహన్‌రావు ఆమె సంగీత ప్రస్థానానికి ఎంతో ప్రోత్సాహం అందించారు. వారికి జయకృష్ణ అనే కుమారుడు ఉన్నారు.

సుశీల గాన ప్రస్థానం ప్రారంభమైన కాలం తెలుగు సినిమా సంగీతం ఒక గొప్ప పరివర్తన దశలో ఉన్న సమయం. ఘంటసాల, సాలూరి రాజేశ్వరరావు, పెండ్యాల నాగేశ్వరరావు, కె.వి. మహాదేవన్ వంటి సంగీత దర్శకులు శాస్త్రీయ సంగీతం, లలిత సంగీతం, జానపద బాణీలు, పాశ్చాత్య సంగీత ప్రభావాలను కలిపి కొత్త తరహా సినీ సంగీతాన్ని సృష్టిస్తున్నారు. ఆ వాతావరణంలో సుశీల స్వరం ఒక కొత్త మాధుర్యాన్ని తీసుకువచ్చింది. ఆమె గానంలో తీయదనం ఉంది, కానీ అది కేవలం మధురమైన గొంతు మాత్రమే కాదు. స్వరశుద్ధి, స్పష్టమైన ఉచ్చారణ, శ్వాసపై నియంత్రణ, లయపై పట్టు, పదానికి తగిన భావవ్యక్తీకరణ ఆమె గానానికి అంతర్లీనమైన లక్షణాలు. పాట ఎంత క్లిష్టమైనదైనా ఆమె పాడుతున్నప్పుడు అది సులభంగా, సహజంగా అనిపించడం ఆమె గొప్పతనం.

ఆమె తొలి దశను అర్థం చేసుకోవడానికి అందెను నేడే అందని జాబిల్లి ఒక అద్భుతమైన ఉదాహరణ. ఆత్మగౌరవం చిత్రంలోని ఈ పాటలో ప్రేమను ఉత్సాహంగా ప్రకటించకుండా, కొత్తగా వికసించిన అనురాగాన్ని సున్నితమైన స్వరంతో వ్యక్తం చేయాలి. పాటలోని సిగ్గు, ఆనందం, ప్రేమ, పులకింత అన్నీ సుశీల స్వరంలో ఎంతో సహజంగా వినిపిస్తాయి. స్వరంలోని మృదుత్వం, ప్రతి పదాన్ని స్పష్టంగా పలికే తీరు, ఎత్తైన స్వరాల్లో కూడా స్వరశుద్ధిని నిలబెట్టుకోవడం ఈ పాటలో విశేషంగా కనిపిస్తాయి. కవిత్వంలోని భావుకతను స్వరంతో అందిపుచ్చుకోవడంలోనూ ఆమె ప్రతిభ స్పష్టమవుతుంది.

అదే కాలంలో ఆమె పాడిన పాడవేల రాధికా మరో భిన్నమైన సుశీలను పరిచయం చేస్తుంది. ఘంటసాలతో కలిసి ఆమె పాడిన ఈ యుగళ గీతంలో వీణ, వసంతం, వెన్నెల, గోపాలుడు, సంగీతం వంటి ప్రతీకలతో నిండిన కవితాత్మక భావం కనిపిస్తుంది. ఘంటసాల గంభీర స్వరానికి సుశీల స్వరం జతకలిసిన తీరు ఆ కాలపు యుగళగీతాల ప్రత్యేకతను తెలియజేస్తుంది. ఒకే పాటలో ప్రేమ, సంగీతం, ప్రకృతి, భక్తి ఛాయలను కలిపి పాడగలిగిన ఆమె సామర్థ్యానికి ఇది మంచి ఉదాహరణ.

ఇదేమి లాహిరి ఇదేమి గారడి అనే పాటలో మాత్రం ఆమె స్వరం మరో రూపాన్ని సంతరించుకుంటుంది. ఈడు జోడు చిత్రంలోని ఈ గీతంలో ఘంటసాలతో కలిసి పాడిన సుశీల స్వరంలో చిలిపితనం, సరసత, ఉల్లాసం వినిపిస్తాయి. ప్రేమను నిశ్శబ్దమైన అనుభూతిగా కాకుండా సరదాగా, చిలిపిగా పలికించాల్సిన సందర్భంలో ఆమె స్వరం ఎలా తేలికగా మారుతుందో ఈ పాట చూపిస్తుంది. పదాలను స్పష్టంగా పలుకుతూనే వాటిలోని చమత్కారాన్ని కోల్పోకుండా పాడటం ఆమె ప్రత్యేకత.

ఇక నర్తనశాల చిత్రంలోని సఖియా వివరించవే సుశీల గానంలోని భావవ్యక్తీకరణకు మరో అద్భుతమైన నిదర్శనం. విరహంతో తపించే ఒక యువతి తన మనసులోని కథను సఖికి చెప్పుకునే గీతమిది. ఇందులో గొంతును పెద్దగా పెంచాల్సిన అవసరం లేదు; చిన్న స్వరచలనం, కొద్దిపాటి కంపనం, పదం చివర ఇచ్చే సున్నితమైన ఒంపు చాలు. సుశీల ఆ పాటను అంత సహజంగా ఆలపించారు కాబట్టి పాట వింటున్నవారికి ఆ పాత్ర మనసులోని ఆవేదన నేరుగా చేరుతుంది. సుశీల స్వరంలోని మృదుత్వం భావానికి ఎలా బలంగా మారుతుందో ఈ పాటలో స్పష్టంగా కనిపిస్తుంది.

కామెంట్‌లు లేవు:

కామెంట్‌ను పోస్ట్ చేయండి

స్వాగతం కృష్ణా! శరణాగతం కృష్ణా! - ఊతుక్కాడు వేంకట సుబ్బయ్యర్ కృతి

స్వాగతం కృష్ణా! శరణాగతం కృష్ణా! మధురాపురి సదనా! మృదు వదనా! మధుసూదనా! భోగదాప్త సులభ! సుపుష్పగంధ కలభ! కస్తూరి తిలక మహిప! మమ కాంత నంద గోప కంద! ...