ఎమ్మెస్ సుబ్బులక్ష్మి జీవిత చరిత్ర భాగం-1

బాల్యం, సంగీత పునాది, బాల ప్రతిభ నుంచి కర్ణాటక సంగీత ప్రపంచంలో ఎదుగుదల

మదురై షణ్ముఖవడివు సుబ్బులక్ష్మి, భారతీయ సంగీత ప్రపంచంలో ఎం.ఎస్. సుబ్బులక్ష్మి పేరుతో చిరస్థాయిగా నిలిచిన మహా గాయని. 1916 సెప్టెంబర్ 16న తమిళనాడులోని మదురైలో జన్మించిన ఆమె 2004 డిసెంబర్ 11న చెన్నైలో కన్నుమూశారు. కుటుంబ సభ్యులకు ఆమె కుంజమ్మ అనే పేరుతో సుపరిచితురాలు. తల్లి షణ్ముఖవడివు అమ్మాళ్ ప్రముఖ వీణ విద్వాంసురాలు. అమ్మమ్మ అక్కమ్మాళ్ వయోలిన్ విద్వాంసురాలు. అందువల్ల చిన్ననాటి నుంచే ఇంటి వాతావరణం సంగీతంతో నిండిపోయి ఉండేది. తల్లి వీణ వాయిస్తుండగా విని, ఆలయ సంగీతాన్ని ఆలకిస్తూ, స్వయంగా పాడుతూ ఆమె సంగీత ప్రపంచంలోకి ప్రవేశించారు.

సుబ్బులక్ష్మి మొదటి సంగీత విద్యను తన తల్లి వద్దనే పొందారు. అనంతరం సెమ్మంగుడి శ్రీనివాస అయ్యర్ వద్ద కర్ణాటక సంగీతంలో ఉన్నత శిక్షణ పొందారు. హిందుస్తానీ సంగీతంలోని అంశాలను పండిట్ నారాయణరావు వ్యాస్ వద్ద అభ్యసించారు. అదేవిధంగా కారైకుడి సాంబశివ అయ్యర్, మహావైద్యనాథ భాగవతార్ సంప్రదాయం, అరియకుడి రామానుజ అయ్యంగార్ వంటి మహావిద్వాంసుల సంగీతాన్ని సమీపంగా వినడం కూడా ఆమె సంగీత వ్యక్తిత్వాన్ని తీర్చిదిద్దింది. ఆమె సంగీత శైలి ఒకే గురువు బాణీకి పరిమితం కాకుండా, అనేక మహానుభావుల సంగీతానుభవాల నుంచి పరిపక్వత పొందింది.

ఆమె ప్రతిభ బాల్యంలోనే స్పష్టమైంది. పది సంవత్సరాల వయసులోనే ఆమె తొలి గ్రామోఫోన్ రికార్డు వెలువడింది. పదకొండేళ్ల వయసులో 1927లో తిరుచిరాపల్లిలోని రాక్‌ఫోర్ట్ ఆలయ ప్రాంగణంలోని నూరుకాళ్ల మండపంలో ఆమె తొలి ముఖ్యమైన బహిరంగ సంగీత ప్రదర్శన ఇచ్చారు. ఆ కార్యక్రమంలో మైసూరు చౌడయ్య వయోలిన్‌పై, దక్షిణామూర్తి పిళ్లై మృదంగంపై సహకరించడం విశేషం. ఇంత చిన్న వయసులోనే అగ్రశ్రేణి విద్వాంసులతో వేదిక పంచుకోవడం ఆమె అసాధారణ ప్రతిభకు నిదర్శనం.

1929లో పదమూడేళ్ల వయసులో మద్రాస్ మ్యూజిక్ అకాడమీ వేదికపై ఆమె ప్రదర్శన ఇవ్వడం ఆమె జీవితంలో మరో చారిత్రక ఘట్టం. ఆ కాలంలో సంగీత సభల ప్రధాన వేదికలపై ఇంత చిన్న వయసున్న బాలికకు ఈ స్థాయి అవకాశం రావడం అరుదు. ఆ ప్రదర్శనతో ఆమె పేరు సంగీత ప్రపంచంలో వేగంగా వ్యాపించింది. పదిహేడేళ్ల వయసుకే స్వతంత్రంగా ప్రముఖ సభల్లో పూర్తి స్థాయి కచేరీలు నిర్వహించే స్థాయికి చేరుకున్నారు.

1930ల ప్రారంభంలో ఆమె మద్రాసు నగరంలోని సంగీత ప్రపంచంలో స్థిరపడటం ప్రారంభించారు. ఆమె స్వరంలో మాధుర్యం మాత్రమే కాదు, శ్రుతిశుద్ధి, స్పష్టమైన ఉచ్చారణ, రాగభావాన్ని సహజంగా వ్యక్తీకరించే సామర్థ్యం, సాహిత్యానికి తగిన భావవ్యక్తీకరణ ఉండేవి. అందువల్ల ఆమె కచేరీలు పండితులను మాత్రమే కాకుండా సాధారణ శ్రోతలను కూడా ఆకర్షించాయి.

ఆమె కర్ణాటక సంగీత గానంలో గమకాలకు ఉన్న ప్రాధాన్యాన్ని కాపాడుతూ, రాగాల స్వరూపాన్ని శ్రోతలకు స్పష్టంగా అందించే విధానాన్ని అభివృద్ధి చేసుకున్నారు. కీర్తనను కేవలం స్వరాల సమాహారంగా కాకుండా, దాని సాహిత్యార్థం మరియు భక్తిరసాన్ని వ్యక్తం చేసే సాధనంగా చూశారు. తెలుగు, తమిళం, సంస్కృతం, కన్నడ, హిందీ వంటి భాషల్లో ఆమె పాడిన కృతులు భాషా సరిహద్దులను దాటి ప్రజాదరణ పొందడానికి ఇదే ప్రధాన కారణం.

1936లో ఆమె మద్రాసుకు తరలివెళ్లడం ఆమె జీవితంలో కీలక మలుపు. అప్పటికే ఆమెకు గాయని అనే గుర్తింపు వచ్చినప్పటికీ, మద్రాసులోని సంగీత సభలు, రికార్డింగ్ సంస్థలు, రంగస్థలం, అభివృద్ధి చెందుతున్న చలనచిత్ర పరిశ్రమ ఆమెకు విస్తృత అవకాశాలను అందించాయి. ఈ దశలోనే ఆమె జీవితం సంగీతం, సినిమా, సామాజిక సేవ అనే మూడు విభిన్న రంగాలను తాకింది.

1938లో కె. సుబ్రహ్మణ్యం దర్శకత్వం వహించిన సేవాసదనం చిత్రంతో ఆమె సినీ రంగంలో ప్రవేశించారు. ఈ చిత్రం సామాజిక సంస్కరణ నేపథ్యంతో రూపొందింది. మహిళల జీవిత సమస్యలను ప్రతిబింబించిన ఈ చిత్రంలో సుబ్బులక్ష్మి ప్రధాన పాత్ర పోషించారు. సినిమా ఆమెకు కొత్త ప్రేక్షకులను అందించినప్పటికీ, ఆమె ప్రధాన కళా లక్ష్యం కర్ణాటక సంగీతమే.

1940లో ఆమె స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, పాత్రికేయుడు, కళాభిమాని త్యాగరాజ సదాశివాన్ని వివాహం చేసుకున్నారు. ఈ వివాహం ఆమె వ్యక్తిగత జీవితానికే కాకుండా కళాజీవితానికి కూడా కీలకంగా మారింది. సదాశివం ఆమె ప్రతిభను విశాలమైన వేదికలపై పరిచయం చేయడంలో, కార్యక్రమాలను నిర్వహించడంలో, ప్రచార బాధ్యతలను చూసుకోవడంలో ముఖ్యమైన పాత్ర పోషించారు. వీరి సహజీవనం దాదాపు 57 సంవత్సరాలు కొనసాగింది.

అదే సమయంలో ఆమె సినిమా రంగంలో కూడా కొనసాగారు. 1940లో శకుంతలై చిత్రంలో నటించారు. ఇందులో ప్రముఖ కర్ణాటక గాయకుడు జి.ఎన్. బాలసుబ్రహ్మణ్యం ఆమెతో కలిసి నటించారు. 1941లో సావిత్రి చిత్రంలో సుబ్బులక్ష్మి నారదుని పాత్రను పోషించడం విశేషం. ఈ చిత్రం ద్వారా వచ్చిన ఆదాయాన్ని సదాశివం ప్రారంభించబోయే కల్కి పత్రికకు ఉపయోగించడం జరిగింది. అంటే ఆమె సినీ రంగ ప్రవేశం కేవలం వ్యక్తిగత ఖ్యాతి కోసం కాకుండా సాంస్కృతిక, సామాజిక లక్ష్యాలతో కూడా అనుసంధానమై ఉంది.

1945లో విడుదలైన మీరా చిత్రం ఆమె సినీ జీవితానికి పరాకాష్ఠగా నిలిచింది. రాజస్థానీ భక్త కవయిత్రి మీరాబాయి పాత్రను ఆమె అత్యంత సహజంగా పోషించారు. ఈ చిత్రంలో ఆమె స్వయంగా ఆలపించిన మీరా భజనలు దేశవ్యాప్తంగా విపరీతమైన ఆదరణ పొందాయి. 1947లో మీరా హిందీలో పునర్నిర్మించబడటంతో ఆమె ఖ్యాతి ఉత్తర భారతదేశానికీ విస్తరించింది. మీరా పాత్ర ద్వారా నటిగా ఆమె పొందిన గుర్తింపు, గాయనిగా అప్పటికే సంపాదించిన కీర్తిని మరింత విస్తరించింది.

కానీ సినిమా ఆమెకు అంతిమ గమ్యం కాలేదు. మీరా విజయానంతరం కూడా సినిమాల్లో కొనసాగడానికి అవకాశాలు ఉన్నప్పటికీ, ఆమె క్రమంగా సినిమాను వదిలి కర్ణాటక సంగీత కచేరీలకే తన జీవితాన్ని అంకితం చేసుకున్నారు. ఈ నిర్ణయం భారతీయ సంగీత చరిత్రలో అత్యంత ప్రాముఖ్యమైన మలుపుల్లో ఒకటిగా నిలిచింది.