తెలుగు చలనచిత్ర చరిత్రలో కొన్ని చిత్రాలు కేవలం విజయవంతమైన సినిమాలుగానే కాకుండా, కళాత్మకత, కథన వైవిధ్యం, నటన, సంగీతం, సాంకేతిక నైపుణ్యం అన్నింటినీ సమన్వయం చేసిన మైలురాళ్లుగా నిలిచిపోయాయి. అలాంటి చిత్రాల్లో అన్నపూర్ణ పిక్చర్స్ నిర్మించిన ఇద్దరు మిత్రులు (1961) ఒకటి. దర్శకుడు ఆదుర్తి సుబ్బారావు సృజనాత్మక దృష్టి, నిర్మాత దుక్కిపాటి మధుసూదనరావు కథా ఎంపికలో చూపిన అభిరుచి, అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నటనా ప్రతిభ, సాలూరి రాజేశ్వరరావు సంగీతం కలిసి ఈ చిత్రాన్ని చిరస్థాయిగా నిలబెట్టాయి. ముఖ్యంగా అక్కినేని నాగేశ్వరరావు తన సినీ జీవితంలో తొలిసారిగా ద్విపాత్రాభినయం చేసిన చిత్రం ఇదే కావడం దీనికి మరింత ప్రత్యేకతను తెచ్చిపెట్టింది.
బెంగాలీ కథ నుంచి తెలుగు క్లాసిక్ వరకు
దుక్కిపాటి మధుసూదనరావుకు బెంగాలీ సాహిత్యం, బెంగాలీ చిత్రాలపై ఉన్న ఆసక్తి అప్పటికే ప్రసిద్ధి చెందింది. ఆయన నిర్మించిన వెలుగు నీడలు చిత్రం కూడా బెంగాలీ కథ ఆధారంగానే రూపొంది ఘనవిజయం సాధించింది. ఆ విజయంతో ప్రోత్సాహం పొందిన అన్నపూర్ణ పిక్చర్స్, దర్శకుడు మంగళ్ చక్రవర్తి రూపొందించిన బెంగాలీ చిత్రం తాశేర్ ఘర్ (1957) రీమేక్ హక్కులను కొనుగోలు చేసింది. ఆ చిత్ర కథపై ప్రముఖ ఆంగ్ల రచయిత్రి డాఫ్నీ డూ మౌరియర్ రచించిన ది స్కేప్గోట్ నవల ప్రభావం కూడా కనిపిస్తుందని సినీ చరిత్రకారులు పేర్కొంటారు.
అయితే అన్నపూర్ణ సంస్థ మూల కథను యథాతథంగా అనుసరించలేదు. దర్శకుడు ఆదుర్తి సుబ్బారావు, సహాయ దర్శకుడు కె. విశ్వనాథ్, ప్రముఖ పాత్రికేయుడు గోరా శాస్త్రి, నిర్మాత దుక్కిపాటి మధుసూదనరావు కలిసి కథను పూర్తిగా తెలుగు ప్రేక్షకుల అభిరుచికి అనుగుణంగా మలిచారు. కొత్త పాత్రలను ప్రవేశపెట్టారు. హాస్యాన్ని పెంచారు. కథలో తార్కికతను మెరుగుపరిచారు. భావోద్వేగాలకు మరింత లోతు ఇచ్చారు. ఈ మార్పులే ఈ చిత్రాన్ని సాధారణ రీమేక్ స్థాయి దాటి స్వతంత్ర క్లాసిక్గా నిలబెట్టాయి.
కథలోని వైవిధ్యం
సంపన్నుడైన అజయ్, పేదవాడైన విజయ్ ఇద్దరూ ఒకే పోలికలతో ఉంటారు. అనుకోకుండా కలుసుకున్న వీరిద్దరూ తమ తమ జీవితాల్లో ఎదురవుతున్న కష్టాలను చెప్పుకొని, ఒక సంవత్సరం పాటు జీవితాలను పరస్పరం మార్చుకోవాలని నిర్ణయించుకుంటారు. ఆ నిర్ణయం తరువాత జరిగే పరిణామాలే కథకు మూలం.
అజయ్ ఆస్తిని కాజేయాలని ప్రయత్నించే మేనేజర్ భానోజీ కుట్రలను, అజయ్ స్థానంలో ఉన్న విజయ్ తెలివిగా అడ్డుకుంటాడు. మరోవైపు విజయ్ స్థానంలో జీవిస్తున్న అజయ్, సాధారణ మెకానిక్గా జీవిస్తూ జీవితంలోని నిజమైన విలువలను తెలుసుకుంటాడు. ప్రేమను పొందుతాడు. కుటుంబ బాధ్యతలను నిర్వర్తించేందుకు చేసిన త్యాగం వల్ల జైలుకూ వెళ్తాడు. చివరకు భానోజీ చేసిన దుర్మార్గాలు బయటపడడంతో సత్యం విజయం సాధిస్తుంది. ఇద్దరి జీవితాలు సంతోషకరంగా ముగుస్తాయి.
ఈ కథలో స్నేహం, నిజాయితీ, ధర్మం, కుటుంబ విలువలు, సంపద కంటే మనిషి గొప్పవాడనే సందేశం సహజంగా మిళితమై ఉన్నాయి.
అక్కినేని ద్విపాత్రాభినయం – నటనా వైభవానికి నిదర్శనం
ఈ చిత్రం అక్కినేని నాగేశ్వరరావు నట జీవితంలో ఒక మలుపు. అజయ్, విజయ్ అనే రెండు భిన్న స్వభావాల పాత్రలను ఆయన అద్భుతమైన శరీర భాష, హావభావాలు, సంభాషణా శైలితో స్పష్టంగా వేరు చేశారు. ఎక్కడా ప్రేక్షకుడికి గందరగోళం కలగకుండా పాత్రల వ్యక్తిత్వాన్ని నిలబెట్టడం ఆయన నటనా నైపుణ్యానికి నిదర్శనం.
ప్రత్యేకించి అక్కినేని రెండు పాత్రలు ఒకే ఫ్రేమ్లో కనిపించే షేక్ హ్యాండ్ దృశ్యం అప్పటి ప్రేక్షకులను విస్మయానికి గురిచేసింది. కంప్యూటర్ గ్రాఫిక్స్, డిజిటల్ టెక్నాలజీ లేని కాలంలో ఛాయాగ్రాహకుడు పి.ఎస్. సెల్వరాజ్, కెమెరామెన్ పాచూ, దర్శకుడు ఆదుర్తి సుబ్బారావు కలిసి ఆ దృశ్యాన్ని ఎంతో నైపుణ్యంతో తెరకెక్కించారు. ఆ సన్నివేశం అప్పటి సాంకేతిక ప్రతిభకు ప్రతీకగా నిలిచింది.
సహాయ నటీనటుల అద్భుత ప్రతిభ
ఈ చిత్రంలో ప్రతి పాత్రకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యం ఉంది. గుమ్మడి పోషించిన భానోజీ పాత్ర తెలివైన ప్రతినాయకుడిగా గుర్తుండిపోతుంది. రాజసులోచన, ఈ.వి. సరోజ, జి వరలక్ష్మి, రేలంగి, సూర్యకాంతం, రమణారెడ్డి, పద్మనాభం, అల్లు రామలింగయ్య తమ పాత్రలకు జీవం పోశారు. గుమ్మడి, జి వరలక్ష్మి తమ వయసుకు మించిన పాత్రలను అద్భుతంగా పందించారు. ఇద్దరు హీరోయిన్లు కూడా పోటీ పడి నటించారు.
శారదకు ఇది తొలి ప్రధాన పాత్రలలో ఒకటి. మీనా పాత్రలో ఆమె చూపిన సహజ నటన తరువాత ఆమెను దక్షిణ భారతదేశంలోని అత్యుత్తమ నటీమణుల్లో ఒకరిగా నిలబెట్టిన ప్రయాణానికి శ్రీకారం చుట్టింది.
సంగీతం – చిత్ర విజయానికి ప్రధాన బలం
సాలూరి రాజేశ్వరరావు స్వరపరిచిన పాటలు ఈ చిత్రానికి చిరస్మరణీయమైన ఆభరణాలు. పాడవేల రాధికా, ఈ ముసిముసి నవ్వుల, చక్కని చుక్క సరసకు రావే, శ్రీరామ నీ నామమెంతో రుచిరా, ఖుషీ ఖుషీగా నవ్వుతూ, హలో హలో ఓ అమ్మాయి వంటి పాటలు నేటికీ సంగీతాభిమానులను అలరిస్తూనే ఉన్నాయి. దాశరథి కృష్ణమాచార్యులు ఈ చిత్రంతో సినీ గేయరచయితగా ప్రవేశించడం కూడా విశేషం. ఆయనతో పాటు శ్రీశ్రీ, ఆరుద్ర, కొసరాజు కూడా గీతాలు రచించారు.
హలో హలో ఓ అమ్మాయి, ఖుషీ ఖుషీగా నవ్వుతూ పాటల్లో ఆ కాలం పాశ్చాత్య సంగీత ప్రభావం కొంత కనిపించడం ఆ రోజుల్లోనే సంగీత దర్శకుల విశాల దృష్టిని తెలియజేస్తుంది. విదేశీ బాణీల ప్రభావాన్ని స్వీకరించినప్పటికీ, వాటికి తెలుగు సంస్కృతికి తగిన స్వరూపాన్ని ఇచ్చి ప్రేక్షకుల హృదయాల్లో చిరస్థాయిగా నిలిపారు.
ఆసక్తికరమైన విశేషాలు
ఈ చిత్రానికి సంబంధించిన ఎన్నో అరుదైన విషయాలు సినీ అభిమానులను ఆశ్చర్యపరుస్తాయి. శారదను ఈ పాత్రకు దర్శకుడు ఎల్.వి. ప్రసాద్ సిఫారసు చేయడం ఆమె సినీ జీవితాన్ని మలిచింది. ఈ.వి. సరోజ అనుకోకుండా స్టూడియోలో దుక్కిపాటి మధుసూదనరావును కలవడం వల్ల రెండో కథానాయిక పాత్ర ఆమెకు దక్కింది. తమిళంలో ఇరు నన్బర్గళ్ పేరుతో ఈ చిత్రాన్ని డబ్ చేయగా అక్కడ కూడా విజయం సాధించింది.
ఇద్దరు నాగేశ్వరరావు పాత్రలు ఎదురెదురుగా కనిపించే దృశ్యాల కోసం నటుడు జగన్నాథరావు బాడీ డబుల్గా పనిచేయగా, ఒక సన్నివేశంలో సహాయ దర్శకుడు కె.వి. రావు కూడా డూప్గా నటించడం విశేషం. అన్నపూర్ణ సంస్థ నిర్మించిన ప్రతి చిత్రంలో నటించిన సావిత్రి, ఈ చిత్రంలో అవకాశం రాకపోవడంతో కొంత నిరాశ చెందినప్పటికీ, చిత్రం శతదినోత్సవానికి ముఖ్య అతిథిగా హాజరై తన పెద్ద మనసును చాటుకున్నారు. ఆ వేడుక కోసం నటీనటులందరినీ ప్రత్యేక విమానంలో మద్రాస్ నుంచి హైదరాబాద్కు తీసుకురావడం అప్పట్లో ఒక విశేష సంఘటన.
చిరస్థాయిగా నిలిచిన క్లాసిక్
ఇద్దరు మిత్రులు కేవలం ఒక విజయవంతమైన రీమేక్ కాదు. మూల కథను గౌరవిస్తూ, తెలుగు సంస్కృతి, భావోద్వేగాలు, కుటుంబ విలువలు, వినోదం అన్నింటినీ సమన్వయం చేసి కొత్త జీవం పోసిన ఆదర్శ రూపాంతరం. అక్కినేని నాగేశ్వరరావు ద్విపాత్రాభినయం, ఆదుర్తి సుబ్బారావు దర్శకత్వ ప్రతిభ, దుక్కిపాటి మధుసూదనరావు కథా దృష్టి, సాలూరి రాజేశ్వరరావు సంగీతం, శక్తివంతమైన సహాయ నటీనటుల బృందం కలిసి ఈ చిత్రాన్ని తెలుగు సినిమా చరిత్రలో శాశ్వత స్థానం పొందేలా చేశాయి.
ఆరున్నర దశాబ్దాలు గడిచినా ఇద్దరు మిత్రులు తన కథా నిర్మాణం, నటనా విలువలు, సాంకేతిక నైపుణ్యం, సంగీత మాధుర్యంతో నేటికీ తెలుగు ప్రేక్షకులను అలరిస్తూనే ఉంది. మంచి కథను స్థానిక సంస్కృతికి అనుగుణంగా ఎలా మలచవచ్చో, ఒక రీమేక్ను ఎలా స్వతంత్ర కళాఖండంగా తీర్చిదిద్దవచ్చో నిరూపించిన అరుదైన చిత్రంగా ఇద్దరు మిత్రులు ఎప్పటికీ తెలుగు సినీ చరిత్రలో చిరస్మరణీయంగా నిలిచి ఉంటుంది.
కామెంట్లు లేవు:
కామెంట్ను పోస్ట్ చేయండి